असोज ९, काठमाडौं । नुवाकोट र रसुवामा गत अगस्ट २६ मा आएको विनाशकारी बाढीले धेरै महिला उद्यमीका व्यवसाय, घर तथा वर्षौंको कमाइ बगाए पनि उनीहरू पुनः आफ्नो खुट्टामा उभिने प्रयासमा जुटेका छन्।
नुवाकोटको बिदुरमा २२ वर्षदेखि ‘जस्मिना मादल पसल’ सञ्चालन गर्दै आएकी जानुका मिजारको पसलसहित ६२ वटा मादल र कच्चा पदार्थ बाढीले बगाएको छ। उनले आफ्नो क्षति १० लाखदेखि १५ लाख रुपैयाँसम्म भएको बताएकी छन्। व्यवसाय गुमे पनि बालबालिकाको पालनपोषणका लागि फेरि काममा फर्किनुपर्ने उनको भनाइ छ।
त्यस्तै, रसुवाको हाकुमा खाजा घर सञ्चालन गर्दै आएकी पेम्बा देछेन तामाङको व्यवसाय पनि बाढीले प्रभावित भएको छ। उनी सात महिनाकी गर्भवती अवस्थामा बाढीबाट जोगिए पनि उनका श्रीमान्सहित परिवारका १३ जना अझै बेपत्ता रहेको समाचारमा उल्लेख छ। कठिन परिस्थितिका बाबजुद उनले पुनः सानो खाजा पसल सञ्चालन गरेर आफ्ना बालबालिकाको भविष्य सुरक्षित गर्न चाहेको बताएकी छन्।
बिदुरमै मोटर पार्ट्स पसल र ग्यारेज सञ्चालन गर्दै आएकी प्रेमगीता कुमारी थारूले करिब २४ देखि २५ लाख रुपैयाँ बराबरको सामान र पूँजी गुमाएकी छन्। श्रीमान्को मृत्युपछि आफैंले व्यवसाय अघि बढाएकी उनले राहतभन्दा व्यवसाय पुनः सुरु गर्न सक्ने वातावरण, सुरक्षित छाना र धितोबिनाको ऋण आवश्यक रहेको बताएकी छन्।
देवीघाटकी सानु नेपाली कोइराला र उनकी भाउजू रेणुका नेपालीले पनि बाढीमा घर र व्यवसाय दुवै गुमाएका छन्। उनीहरूले राहतमा मात्र निर्भर हुनुभन्दा आफ्नै श्रमबाट पुनः आम्दानी गर्न सक्ने अवसर आवश्यक रहेको बताएका छन्।
नुवाकोटमा मात्रै २ हजारभन्दा बढी साना व्यापारी, पसल तथा घरेलु व्यवसाय प्रत्यक्ष प्रभावित भएको जिल्ला प्रशासन कार्यालयको तथ्यांक छ। तर प्रभावित व्यवसायमध्ये कति महिलाले सञ्चालन गरेका थिए भन्ने छुट्टै तथ्यांक भने संकलन भइसकेको छैन।
महिला उद्यमी तथा उद्यम विकास क्षेत्रमा काम गर्नेहरूले प्रभावित महिलालाई राहतका लाभग्राहीका रूपमा मात्र नभई उद्यमीका रूपमा पहिचान गरी तथ्यांक संकलन, साना अनुदान, पुनःलगानी र व्यवसाय पुनःस्थापनाका कार्यक्रम ल्याउनुपर्ने बताएका छन्। बागमती प्रदेश सरकारले तत्काल उद्धार, राहत र मनोसामाजिक सहयोगमा केन्द्रित रहेको तथा त्यसपछि साना उद्यम र महिला सशक्तीकरणका कार्यक्रम अघि बढाउने जनाएको छ।